Τι είναι η δήλωση Πόθεν έσχες;
Η δήλωση Πόθεν έσχες αποτελεί μια υποχρεωτική διαδικασία οικονομικής διαφάνειας που διέπεται από το ισχύον νομοθετικό πλαίσιο στην Ελλάδα. Στόχος της είναι η καταγραφή της περιουσιακής κατάστασης και των οικονομικών συμφερόντων συγκεκριμένων ατόμων, προκειμένου να διασφαλίζεται η διαφάνεια και η αποτροπή καταστάσεων διαφθοράς. Η διαδικασία αυτή δεν αφορά μόνο την περιουσία, αλλά και τη διακίνηση των οικονομικών στοιχείων, διασφαλίζοντας ότι οι άτομα που κατέχουν θέσεις ευθύνης λειτουργούν με το απαραίτητο ακεραιότητα.
Σύμφωνα με τις προβλέψεις, η δήλωση αφορά τα περιουσιακά στοιχεία του προηγούμενου έτους. Η διαδικασία χωρίζεται σε δύο βασικούς πυλώνες: τη Δήλωση Περιουσιακής Κατάστασης (ΔΠΚ) και, όπου προβλέπεται από το νόμο, τη Δήλωση Οικονομικών Συμφερόντων (ΔΟΣ). Μέσω αυτών, οι υπόχρεοι αναδεικνύουν την οικονομική τους εικόνα, η οποία εξετάζεται στο πλαίσιο της διαφάνειας που απαιτείται από τις θέσεις τους.
Ποιοι υποχρεούνται να υποβάλουν δήλωση;
Η υποχρέωση υποβολής της δήλωσης Πόθεν έσχες δεν αφορά όλους τους πολίτες, αλλά συγκεκριμένες κατηγορίες προσώπων που κατέχουν θέσεις ή ιδιότητες στον δημόσιο, τον πολιτικό, τον δικαστικό και τον ιδιωτικό τομέα. Η ακριβής ταυτοποίηση των υποχρεούμενων καθορίζεται από την ιδιότητα που κατέχει κάθε άτομο και από τις διατάξεις του νόμου 5026/2023.
Στο εύρος των υπόχρεων περιλαμβάνονται, μεταξύ άλλων:
- Πολιτικά πρόσωπα και αιρετοί.
- Ορισμένες κατηγορίες δημοσίων λειτουργών και στελεχών.
- Επαγγελματίες που υπάγονται στις σχετικές διατάξεις του νόμου.
Είναι σημαντικό να σημειωθεί ότι η υποχρέωση δεν περιορίζεται μόνο στον ίδιο τον υπόχρεο. Οι ειδικές προβλέψεις του νόμου επεκτείνονται και στους συζύγους ή τα μέρη συμφώνου συμβίωσης, καθώς και στα ανήλικα τέκνα των υπόχρεων, καθιστώντας την οικονομική εικόνα της οικογενειακής μονάδας αντικείμενο δήλωσης.
Πώς πραγματοποιείται η διαδικασία υποβολής;
Η υποβολή των δηλώσεων για το 2026 πραγματοποιείται αποκλειστικά μέσω ηλεκτρονικού συστήματος. Οι υπόχρεοι, οι οποίοι είναι περίπου 300.000, πρέπει να χρησιμοποιήσουν την πλατφόρμα pothen.gr. Η πρόσβαση στην πλατφόρμα επιτυγχάνεται με τη χρήση των προσωπικών κωδικών Taxisnet, γεγονός που καθιστά τη διαδικασία άμεσα προσβάσιμη από τους χρήστες.
Κατά τη διάρκεια της διαδικασίας, το σύστημα παρέχει προυπολογισμένα στοιχεία. Ωστόσο, η διαδικασία δεν είναι αυτόματη σε όλο της έκτασή της. Απαιτείται από τον χρήστη να πραγματοποιήσει έναν προσεκτικό έλεγχο των στοιχείων που έχουν προσυμπληρωθεί από το σύστημα και να συμπληρώσει χειροκίνητα οποιαδήποτε πληροφορίες δεν έχουν αντληθεί αυτόματα. Η οριστικοποίηση της δήλωσης απαιτεί την επιβεβαίωση ότι όλα τα στοιχεία είναι πλήρη και σωστά, καθώς η τελική ευθύνη για την ακρίβεια των δηλωθέντων παραμένει αποκλειστικά στον ίδιο τον υπόχρεο.
Βήματα για την ακριβή υποβολή και έλεγχο στοιχείων
Πριν την οριστική υποβολή, οι υπόχρεοι οφείλουν να πραγματοποιήσουν μια αυστηρή διασταύρωση των δεδομένων τους. Η προσεκτική ανασκόπηση είναι απαραίτητη για την αποφυγή ανακρίβειων ή παραλειψιμότητας που θα μπορούσαν να προκαλέσουν προβλήματα αργότερα. Τα κύρια στοιχεία που απαιτούν έλεγχο περιλαμβάνουν:
- Τραπεζικούς λογαριασμούς και καταθέσεις: Πρέπει να ελεγχθούν όλοι οι λογαριασμοί, συμπεριλαμβανομένων αυτών όπου ο υπόχρεος εμφανίζεται ως συνδικαιούχος.
- Επενδυτικά προϊόντα: Η δήλωση πρέπει να περιλαμβάνει μετοχές, ομόλογα και αμοιβαία κεφάλαια.
- Ακίνητη περιουσία και οχήματα: Κάθε ακίνητο περιουσιακό στοιχείο και κάθε όχημα που ανήκει στον υπόχρεο.
- Εταιρικές συμμετοχές και θυρίδες: Οι συμμετοχές σε εταιρείες και οι τραπεζικές θυρίδες αποτελούν επίσης υποχρεωτικά στοιχεία.
Εάν εντοπιστούν οποιαδήποτε ανακρίβεια ή παράλειψη κατά τη φάση της προετοιμασίας, ο υπόχρεος πρέπει να προχωρήσει στις απαραίτητες διορθώσεις πριν προχωρήσει στην οριστικοποίηση της δήλωσης στο σύστημα.
Διορθώσεις και περιθώριο μετά την προθεσμία
Σε περίπτωση που ένας υπόχρεος εντοπίσει σφάλμα μετά την υποβολή, ο νόμος προβλέπει ένα περιθώριο διορθώσεων. Συγκεκριμένα, υπάρχει ένα περιθώριο ενός μήνα μετά την καταληκτική ημερομηνία υποβολής (δηλαδή μετά τις 3 Νοεμβρίου) για την πραγματοποίηση απαραίτητων τροποποιήσεων.
Ωστόσο, η δυνατότητα αυτή πρέπει να αντιμετωπίζεται με προσοχή. Η δυνατότητα τροποποίησης των στοιχείων δεν αποτελεί παράταση της αρχικής προθεσμίας υποβολής. Οι υπόχρεοι καλούνται, επομένως, να ολοκληρώσουν τη διαδικασία εγκαίρως και να βεβαιωθούν ότι η δήλωσή τους έχει οριστικοποιηθεί επιτυχώς εντός των προβλεπόμενων กรηφόρων, ώστε να μην αφήνουν την ακρίβεια των στοιχείων σε κίνδυνο.
Συμπέρασμα
Η διαδικασία του Πόθεν έσχες αποτελεί ένα κρίσιμο εργαλείο διαφάνειας για το ελληνικό κράτος και τους πολίτες του. Με την προθεσμία της 3ης Νοεμβρίου να πλησιάζει, οι 300.000 υπόχρεοι καλούνται να δώσουν τη μέγιστη σημασία στην ακρίβεια των στοιχείων τους, από τους τραπεζικούς λογαριασμούς έως τις εταιρικές συμμετοχές. Η σωστή και έγκαιρη υποβολή μέσω του pothen.gr δεν αποτελεί μόνο μια νομική υποχρέωση, αλλά και μια πράξη διασφάλισης της δημόσιας εμπιστοσύνης.
Συχνές ερωτήσεις
Ποια είναι η προθεσμία για την υποβολή του Πόθεν έσχες;
Η προθεσμία για την υποβολή των δηλώσεων για το 2026 λήγει στις 3 Νοεμβρίου 2026. Η διαδικασία πρέπει να ολοκληρωθεί ηλεκτρονικά.
Ποιοι υποχρεούνται να υποβάλουν δήλωση;
Υποχρεούνται συγκεκριμένες κατηγορίες προσώπων, όπως πολιτικά πρόσωπα, αιρετοί, δημόσιοι λειτουργοί και στελέχη, σύμφωνα με τον νόμο 5026/2023. Η υποχρέωση επεκτείνεται και σε συζύγους/συνύβους και ανήλικα τέκνα.
Πώς γίνεται η υποβολή των στοιχείων;
Η υποβολή γίνεται μέσω της πλατφόρμας pothen.gr, χρησιμοποιώντας τους προσωπικούς κωδικούς Taxisnet του υπόχρεου.
Μπορώ να διορθώσω τη δήλωσή μου μετά την υποβολή;
Ναι, προβλέπεται περιθώριο ενός μήνα μετά την καταληκτική ημερομηνία (3 Νοεμβρίου) για την πραγματοποίηση διορθώσεων.
Τι πρέπει να ελέγξω προτού οριστικοποιήσω τη δήλωση;
Πρέπει να ελέγξετε τραπεζικούς λογαριασμούς (και συνδίκαιους), επενδυτικά προϊόντα (μετοχές, ομόλογα), ακίνητα, οχήματα, εταιρικές συμμετοχές και τραπεζικές θυρίδες.
Βασικά σημεία
- Η προθεσμία υποβολής λήγει στις 3 Νοεμβρίου 2026.
- Οι υπόχρεοι είναι περίπου 300.000 άτομα.
- Η υποβολή γίνεται ηλεκτρονικά μέσω του pothen.gr με κωδικούς Taxisnet.
- Η δήλωση αφορά τα περιουσιακά στοιχεία του προηγούμενου έτους.
- Υπάρχει περιθώριο ενός μήνα μετά την προθεσμία για διορθώσεις.
